Başka Dillere Tercüme

EnglishFrenchGermanItalianPortugueseRussianSpanish

Giriş

Türkiye'nin illeri

Genişlet | Daralt

Bumerang

Bumerang

Web Tasarım Kampanya

 

izmir-torbalı

Tarih

Torbalı ; Tarihin bilinen devirlerinden beri çeşitli uygarlıkların merkezi içerisinde kalmış olup; ismini antik çağın ünlü şehirlerinden biri olan “Metropolis” bir diğer adıyla Triyanna yada Tripolis’den aldığı rivayet edilmektedir. (Bu günkü yerleşim yerinin yaklaşık 5 km güneyinde)

Bugünkü Torbalı Küçükmenderes havzasında verimli topraklar üzerinde kurulmuş olup ; Ephessos (Selçuk), Smyrna (İzmir), Kolophon (Değirmendere), Nation (Ahmetbeyli) ve Nif (Kemalpaşa) antik kentleri arasında kalan bölgede MÖ.  3000 yıllarında ilk yerleşim gerçekleşmiştir. Metropolis kentiyle birlikte M.Ö.  2500 yılında Hititler zamanında yörenin geliştiği, MÖ. VII. yy da Lydia zamanında en parlak çağını yaşadığı anlaşılmıştır.  Sırasıyla Neolitik, Kalkolotik,Tunç Çağları ile Frigya, Lydia, Pers, Roma ve Bizans dönemlerini, 1071-1317 tarihlerinde Selçuklular ve   Aydınoğulları, daha sonraları Osmanlı dönemini yaşamıştır. Torbalının Türk egemenliğinde bir yönetim birimi statüsü kazanması 1390 yılında Yıldırım Bayezit’in şehzadesi Ertuğrul Beyi vali olarak Aydın’a atanmasıyla başlamış, o dönemde Torbalı İzmir Sancağına bağlı bir birim olarak kayıtlara geçmiştir.

Osmanlı döneminde Osmanlı Sultanı Çelebi Mehmet’in 1414 yılında İzmir’i alması ile birlikte 1425 yılından sonra İzmir ve civarı tümüyle Osmanlı yönetimi altına girmiştir.

Birinci Dünya Savaşını müteakiben 15 Mayıs 1919 -7 Eylül 1922 yılları arasında 40 aya yakın bir süre işgal altında kalmıştır.

Kurtuluş Savaşının kazanılması ve Cumhuriyetin ilanı ile birlikte  20 Nisan 1924 tarihli 491 Sayılı Teşkilatı Esasiye Kanunu uyarınca sancaklar kaldırılmış, yerine vilayetler ihdas edilmiş, bunun sonucu Aydın Vilayeti parçalanmış, İzmir Sancağı da İzmir Vilayeti olarak kurulmuştur. Torbalı da İzmir’e bağlı bir nahiye olmuştur.

26 Haziran 1926 tarih ve 387 Sayılı Teşkilatı Mülkiye Kanunu ile Torbalı ilçe haline getirilmiş, 1927 yılında ise belediyelik olmuştur.

 

 Coğrafi Yapı

Torbalı, orta, batı , güney kısmı ova, kuzey ve kuzeydoğu ile güney batı  kısmı dağlar ile çevrili Küçük Menderes Havzası üzerinde 603 km2 lik bir alan üzerinde kuruludur. Doğusunda Bayındır ve Tire, batısında Menderes, kuzeyinde  Buca ve Kemalpaşa ve güneyinde Selçuk ilçeleriyle komşudur.

 Akdeniz ikliminin hakim olduğu ilçemizde yazlar sıcak ve kurak, kışları ılık ve yağışlı geçer.

İlçe merkezinin rakımı 35 mt. olup, İlçenin en yüksek rakımı 781 mt. ile Keçikalesi Dağı tepesidir. En düşük rakım ise 15-20 mt. ile ilçenin güney kısmına düşen ovalardır. Yöremizdeki akarsular Fetrek Çayı, Arapkahve Çayı ve Çevlik Çayı, Küçükmenderes nehrine güneyden karışmaktadır.

Yörenin mevcut toprak yapısı verimli olup, her türlü hububat ve endüstriyel bitkiler (tütün, pamuk gibi) ile sebze ve meyve yetiştirilir. Ayrıca dağ eteklerinde zeytinlikler mevcut olup ; dağlar ise çam ağaçları ile kaplıdır.

 

 Nüfus

ADNKS sonuçlarına göre ilçemiz nüfusu 133.089 ’dir. Bunun 121.984 ‘sı şehir merkezinde, 11.501‘sı ise  köylerde yaşamaktadır. Merkezde  yaşayan erkek nüfus sayısı 61.218, kadın nüfusu ise 60.766’ dir. Köylerde yaşayan erkek nüfus sayısı 5.565, kadın nüfus sayısı ise 5.540 ‘dir.

 

 İdari Durum

23 Temmuz 2004 tarihinde yürürlüğe giren Büyükşehir Yasası’na göre 33 tane olan köy sayısı 22’ye inmiş olup; 11 tane köyümüz mahalleye dönüştürülmüştür.Dolayısıyla Torbalı’nın  Merkez Belediyesi ile birlikte 7 belediye, 22 köy, 38 mahalle kuruluşu vardır.

Köyler sırasıyla; Ahmetli, Arslanlar, Bozköy, Çakırbeyli, Çamlıca, Dağkızılca, Dağtekke, Demirci, Düverlik, Helvacı, Karakızlar, Kaplancık , Karaot, Korucuk, Ormanköy, Sağlık, Saipler, Taşkesik, Tulum, Yeniköy, Yeşilköy ve Yoğurtçular’dır.

İlçe Merkezinde 11 mahalle, Pancar beldesinde 2 mahalle, Yazıbaşı Beldesinde 4 mahalle, Çaybaşı Beldesinde 7 mahalle, Ayrancılar Beldesinde 4 mahalle, Karakuyu Beldesinde 2 mahalle , Subaşı Beldesinde 7 mahalle bulunmaktadır.

22 Mart 2008 tarihinde yürürlüğe giren 5747 sayılı kanun ile alt kademe belediye başkanlıkları olan Ayrancılar, Pancar, Çaybaşı, Subaşı, Yazıbaşı ve Karakuyu, tüzel kişilikleri sona erdirilerek Torbalı Merkez Belediyesine mahalle olarak bağlanmıştır.

Son durum itibariyle ilçemiz idari bakımdan bir Merkez Belediyesi 22 Köy Muhtarlığı ve 38 Mahalle Muhtarlığından oluşmaktadır.

Nüfus yoğunluğu olarak ifade edilen 1 km2 ye düşen kişi sayısı 212 ‘dir.

 izmir-torbali2

 Sosyal ve Kültürel Durum

İlçede kültür merkezi, çok amaçlı salon olmayıp sosyal aktiviteler ve sanatsal aktiviteler, fonetik sanatlar, tiyatro ve sergiler için  okul ve spor salonları kullanılmaktadır. İlçe merkezine yaklaşık 5 km uzaklıkta 10 yılı aşkın süredir kazı çalışmaları devam eden ve Philip Morris/Sabancı tarafından desteklenen Metropolis antik kenti, yörenin en önemli ören yeridir. Çevre ilçe müzeleri ve il müzelerinde buradan çıkan eserler sergilenmektedir. Çıkan eserlerin yerinde teşhiri önem arzettiğinden ilçede bir müzeye ihtiyaç vardır.

Şehir merkezinde Abdülhamit’in evi ve Hipodrom olarak nitelendirilen bina, 1. derece SİT alanı içinde bulunup, emlak vergilerinden aktarılan Kültür Varlıkları  Payından kesilen parayla   % 90’ı İl Özel İdaresinden karşılanarak Belediye Başkanlığınca restore edilmiştir. Bu binaya müze/kütüphane  gibi yeni bir fonksiyon kazandırılmalıdır.

İlçe merkezinde 1941 yılında halk evi olarak yapılan tek katlı bina, sonraları biçki-dikiş kursu olarak kullanılmış, şimdi ise kütüphane olarak kullanılmaktadır. Tadilatlarla iki salona dönüştürülen binanın yeterli olmadığı, kütüphanede bulunan 10.281koleksiyonla hizmet vermesine rağmen standart kitap raflarına, bilgisayar gibi makine donanımına ihtiyaç vardır.Yılda 10.000’i aşkın okuyucuya hizmet veren kütüphanenin koleksiyonunda cilt bütünlüğü olan herhangi bir ansiklopedinin bulunmadığı ve cilt bütünlüğü olan ansiklopedilere ihtiyaç olduğu, binanın da yeterli tadilata ve kalorifer sistemine ihtiyacı olduğu bilinmektedir.

Torbalı son yıllarda İzmir ilinde en çok göç olan ilçe konumundadır. Bu göç, tüm bölgelerden olmakla birlikte en çok Güneydoğu ve Doğu Anadolu Bölgelerinden gelmektedir. Göçle gelen vatandaşlarımız da örf ve adetlerine aynen devam etmektedirler. Örneğin; düğünler birkaç gün sürmekte ve genelde yemekli olmaktadır.

Ayrıca; Belediyelerce kurtuluş şenlikleri yapılmakta, zaman zaman da hem Belediyeler, hem okullar hemde dernekler tarafından tiyatro, seminer, konferans ve konserler düzenlenmektedir.

 

 Eğitim ve Kültür Durumu

İlçe genelinde 1’i özel ilköğretim olmak üzere 30 ilköğretim okulu, 10 lise,1 müstakil Ana Okulu; 13 birleştirilmiş sınıflı ilköğretim okulu mevcuttur.

İlçe Milli Eğitim Müdürlüğünün müstakil hizmet binası mevcut olup; müstakil bir binada hizmet vermektedir. 1 Müdür, 3 Şube Müdürü, 7 Şef, 10 Memur, 1 Şoför, 5 Hizmetli personeli ile hizmet vermektedir.

İlçemizde okuma-yazma oranı 2009 kayıtlarına göre %93 ’dür.

İlçemizde taşıma merkezi 12 okulumuza 30 alt yerleşim biriminden  39 araç ile 822 öğrencinin taşıması yapılmaktadır.

 

Ekonomik Durum

İlçemiz, coğrafi konumu, ulaşım avantajı ve pazarlara yakınlığı ile önemli bir yerdedir. İlçe ekonomisinde tarım önemli bir yer tutmaktadır. Gerek sebzecilik, gerek sanayi hammaddesi tarımsal ürün, gerekse hayvancılık oldukça ileri düzeydedir.

Bulunduğu coğrafi konum itibariyle, son yıllarda yapılan sanayi yatırımları ile ilçemiz aynı zamanda sanayi yönünden de gelişen kent görünümünü almıştır. Yöremiz, son yıllarda aşırı şekilde göç almaktadır. Bu da beraberinde ekonomideki genel şartlarla birlikte değerlendirildiğinde istihdam açığını, dolayısıyla işsizliği aşırı boyuta çıkarmaktadır.

Mevcut sanayi sitelerindeki, gerek orta ölçekteki işletmeler, gerekse büyük ölçekli işletmelerin finansman problemlerinin giderilmesi ve üretimin rantabl olarak yapılarak arttırılması, Yeniköy civarında I.OSB ve Pancar Beldesinde İZMİR-Pancar OSB’lerinin bir an önce faaliyete geçirilerek, fabrikaların kurulması ve üretime başlanılması, sanayileşme açısından atılacak önemli bir adım olmakla birlikte, yöreye ve çevreye istihdam sağlayıcı en önemli faktörler olacaktır.

 izmir-torbali3

İklim 

İlçede Akdeniz ikliminin özellikleri görülür. Yazları kurak ve sıcak, kışları ılık ve yağışlı geçer. Bölgenin genellinde Ekim, Kasım ve Aralık aylarında kısa süreli sis görülmektedir.

En az yağış Temmuz(2mm) ve Ağustos(2,6mm) aylarında, en çok yağış ise Aralık(152mm) ile Ocak(128mm) aylarında  görülür. Yıllık ortalama yağış miktarı 688,7mm dir.

 

 Sanayi ve Ticaret

İlçemiz, tarım yöresi özelliği göstermesi ile birlikte sanayileşmenin başlangıcı yaklaşık 20 yıl öncesine dayanmakta, bu gün ise sanayinin hızla geliştiğini gözlemleyebilmekteyiz. Yöremiz, önemli endüstri hammaddelerine sahiptir. Yetiştirilen pamuk, tütün, zeytin gibi çeşitli tarım ürünleri dokuma, sigara ve yağ endüstrisinin kurulmasını ve gelişmesini beraberinde getirmiştir. Tahıl, sebze, meyve üretimi ile potansiyel üretim alanları besin endüstrisi için yeni alanlar yaratacak düzeydedir.

 Yörede işletilen mermer, perlit, demir, zımpara taşı ve tuğla toprağı önemli endüstri hammaddelerini oluşturmaktadır.

İlçemiz, coğrafi konumu itibariyle  hava ve deniz limanlarına yakınlığı, kara ve demiryolu ulaşımın rahat yapılabildiği merkezi bir konumdadır. Bu konumu itibariyle sanayici için cazibe merkezidir. Aynı zamanda yörenin tarım ve sanayideki artı değerleri potansiyel iş gücüne bağlı olarak dışarıdan göçü hızlandırmıştır.

İlçemizde toplam 7 ayrı  sanayi bölgesi ve küçük sanayi sitesi mevcuttur. Belediyelerin bu bölgelerde sanayi tesislerine yer ayırmaları ile birlikte sanayileşme çarpık bir gelişim göstermiş olup; verimli tarım arazileri üzerinde yapılaşmalar beraberinde çevre , altyapı ve ruhsata bağlı hukuki  problemleri (arıtma tesisleri eksikliği, emisyon, deşarj, ÇED vb) getirmiştir.

İlçemizde irili ufaklı üretim tesisi ve fabrika sayısı 400 civarındadır. İlçemizin hava ve deniz limanlarına yakınlığı, kara ve demiryolu ulaşım ağı üzerinde olması sebebiyle önümüzdeki yıllarda fabrika sayılarının ve üretim tesislerinin artacağı değerlendirilmektedir.

İstihdamı arttırmak, ihracatı geliştirmek, dolayısıyla ekonomiyi canlandırmak ve çarpık sanayileşmeyi ortadan kaldırmak amacıyla yöremizde Yeniköy civarında TORBALI OSB, Pancar Beldesinde ise İZMİR PANCAR OSB kurulma çalışmaları devam etmektedir.

Torbalı OSB 260 Hektarlık alanda kurulması önerilmiş olup, 70 Hektarlık bir bölümü onaylanmış, kamulaştırma işlemleri tamamlanmış, imar planı onaylanmış ve diğer alt yapı proje çalışmaları devam etmektedir.43 firmanın yatırım yapması planlanmıştır. Katılımcı kuruluşları Ege Bölgesi Sanayi Odası ve Torbalı Ticaret Odası Başkanlarıdır.

İzmir-Pancar OSB ise 127 Hektarlık alanın birinci etabı olarak 95 hektarının kamulaştırılması tamamlanmıştır. Alt yapı inşaatı tamamlanmak üzeredir. 61 Üyesi mevcut olup katılımcı kuruluşları Ege Bölgesi Sanayi Odası, İzmir İl Özel İdaresi ve Torbalı Ticaret Odası Başkanlıklarıdır.

Yöremizde  sanayi tesisleri sektörler itibariyle topraktan-otomotive, tütünden- mermerciliğe, tekstilden-süt ürünlerine, boyadan-makineye, ağaç işlerinden-sebze ve meyve işlemeye gibi geniş bir yelpazede dağılım göstermektedir. Bir çok fabrikamızda ihracata yönelik üretim yapmakta olup, 2010 yılı ( 01 Temmuz-31 Aralık tarihleri arası)  vergi  tahakkuku 7.013.972.413,11 TL olup; tahsilat 7.007.219.055,40 TL’.dir. Tahsilat oranı % 99,90 ‘dir.

 

Çevre

İlçemizde çok sayıda fabrikaların kurulması, sanayi sektöründe hızlı gelişme, konut sektöründe hızlı yapılaşma, beraberinde altyapı, çevre sağlığı, insan sağlığı gibi sorunları ortaya çıkarmıştır.

İlçe  Merkez ve  20 Köyde kanalizasyon sistemi mevcut olup, köydeki kanalizasyonların çökertme havuzları vardır. Merkez ve beldelerin kanalizasyonlarının arıtma sistemlerine bağlı olmadıkları görülmektedir. Deşarjları ise en yakın dere yataklarına yapılmaktadır.

Evsel ve endüstriyel sıvı ve katı atıklar arıtma tesislerinin yeterli miktarda ve kapasitede olmamasından dolayı çevre sağlığı, insan sağlığı  problemlerine ve yer altı sularının kirlenmesine  sebep olmaktadır.

Yöremizdeki yaklaşık 32 fabrikanın arıtma tesisi mevcuttur. Bu fabrikaların çoğunluğu arıtma tesislerinden deşarjı Fetrek Çayına yapmaktadırlar. Fetrek Çayının geçirgenliğinin bazı bölgelerde aşırı derecede artmasına bağlı olarak deşarj olunan sular derhal yer altı sularına karışmaktadır. Bu da yer altı sularının kirlenmesine yol açtığı için geçirgenliği daha az olan bölgelere deşarj yapılması için toplama hattı oluşturulmuş, arıtma tesislerinden çıkan suların bu hat vasıtası ile deşarjı sağlanmıştır. Ancak İlçenin de kanalizasyonu Fetrek Çayına deşarj olduğundan dolayı Küçük Menderes Havzası kirlenmekte ve çevre sorunu yaratmaktadır.

İlçemizde evsel katı atıklar İlçenin değişik yerlerinde depolanmakta olup, Belediyenin sağlıklı ve sıhhatli bir çöp depolama alanı mevcut değildir.Ancak; Belediyenin, Saipler Köyü ve Merkez Çapak Mahallesi sınırları içerisinde tuğla fabrikalarının toprak aldığı 44.000 m2 lik alanın kullanım hakkını alması ile birlikte, toprak geçirgenliği az olan bu alanda çöp depolama merkezi kurma yönünde gerekli hukuki prosedürleri tamamlamış, ÇED raporunu almış ve proje aşamasına gelmiştir. Yalnız gerek köy sakinleri ve gerekse çevredeki zeytinyağı fabrika sahipleri bu yörenin çöp depolama alanı olarak kullanılmasını istememektedirler.

 turkyo-Nikon Coolpix

 

Nikon Coolpix AW-100 Waterproof Kompakt Dijital Fotoğraf Makinesi(Orange)

 

 

No tags for this post.

Leave a Reply