Başka Dillere Tercüme

EnglishFrenchGermanItalianPortugueseRussianSpanish

Giriş

Türkiye'nin illeri

Genişlet | Daralt

Bumerang

Bumerang

Web Tasarım Kampanya

elazig-alacakaya

TARİHİ

Bölgede Türk hakimiyeti Selçuklular devrinde başlar.1071 Malazgirt Savaşından sonra Harput ile birlikte bölgemiz de sırasıyla Çubuk Oğulları, Artuk Oğulları,Anadolu Selçukluları, Dulkadir Oğulları, Akkoyunlar ve Safavilerin idaresine girmiştir.Harput ve havalisi Çaldıran Savaşı ile Yavuz Sultan Selim tarafından Osmanlı topraklarına katıldı.Sultan Selim Han’ın tahtına bağlılık ve itaatlerini bildiren İran Hükümdarlarına karşı Osmanlıların yanında yer alan Uç Beylerinden Cimşit Bey, Osmanlı yöneticilerinin güven ve beğenisini kazandığından, buna karşılık Sultan da kendisine büyük yardımlarda bulundu.Cimşit Bet sağlığında beyliğini oğluna devretti.Cimşit Bey’in ölümünden sonra da oğlunun beyliğinin onaylandığına dair Sultanlık Fermanı verildi.O döneme ait birçok fermanın olduğundan bahsedilmektedir

İlçe Merkezinin bugünkü yerinin tarihçesi yörede çıkarılan krom cevherinin tarihçesi ile başlamaktadır.Maden ilçesindeki bakır cevherinin odundan elde edilen ısıyla eritildiği dönemlerde Guleman Köyü halkından biri Ergani Bakır işletmesi’ne hayvanı ile odun taşırken gece hayvanın yükünü dengeleştirmek için yerden tesadüfen aldığı bir taşı kullanır ve yoluna devam eder.sabahın erken saatinde Ergani Bakır İşletmesi’ne varır.Hayvanın yükünü indirirken artık işine yaramayan taşı bir kenara atar.Tesadüfen o sırada oradan geçen Maden Yüksek Mühendisi Abdullah Hüsrev Bey vatandaştan bu taşı nerede bulduğunu sorar ve yerini öğrenir.Köylü ile birlikte Guleman Köyü yakınındaki Saisi mıntıkasına gelir.Buradan topladığı taş parçalarıyla birlikte Maden’e döner.Yapılan incelemeler sonucunda Guleman yöresinde zengin krom yataklarının olduğu , sonradan GÜLUMAN soyadını alan Abdullah Hüsrev Bey tarafından 1935 yılında bulunmuş oluyor.Bölgede bulunan bu krom cevherinin işletilmesine 1936 yılında başlanmıştır.Bugünkü İlçe merkezinin bulunduğu yerde Şarkkromları T.A.Ş. kurularak maden çıkarılmaya başlanmış, 1939 yılında da Müessese haline dönüştürülerek Etibank Mahdut Mesuliyetli Şarkkromları İşletmesi Müessesesi adıyla faaliyet göstermeye devam etmiştir.Müessese, idari binalarının yanında  idari ve teknik kadrolarda çalışan personelinin barınması için konut ve sosyal tesisler yapmıştır.Krom çıkarılması ve iş yerlerine gidiş geliş yollarının yapılması için çok sayıda insan gücüne ihtiyaç duyulması sebebiyle çevre köy ve ilçelerden yöreye büyük oranda işçi akını oluşarak zamanla Etibank tesislerinin civarında sağlıksız bir yapılaşma ile bir yerleşim birimi oluşmuştur.1987 yılında bugünkü ilçe merkezine 2 km  uzaklıktaki Guleman köyü ile birleştirilerek Maden İlçesine bağlı Alacakaya adıyla belde Belediyeliği oluşmuştur.Yapılan ilk Belediye seçimleri sonucunda Dt.Cimşit DEMİR Alacakaya Beldesinin  Belediye Başkanı seçilmiştir.  20 Mayıs 1990 gün ve 20525 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 3644 sayılı kanunla da Alacakaya adı ile ilçe statüsüne kavuşmuştur.

COĞRAFİ YAPISI

COĞRAFİ KONUM : Alacakaya ,Doğu Anadolu Bölgesinde Doğu Torosların batı kesiminde Elazığ ili hudutları içindedir.

Doğusunda Arıcak,batısında Maden,güneyinde Ergani ve Dicle,kuzeyinde ise Palu ilçeleri yer almaktadır.

Deniz seviyesinden yüksekliği 1150 m olup , yüzölçümü 318 km2 dir.İlçe merkezi bir tepe üzerine kurulmuştur.

Alacakaya genel olarak ,dağlık ve engebeli bir arazi yapısına sahiptir.Karasal iklimin hüküm sürdüğü bölgededir.

Kışları karlı ve soğuk, yazları kurak ve sıcak geçer.

Sıcaklık ortalaması Ocak ayı itibariyle 0 – 2 derece, Temmuz ayı itibariyle de 30 – 35 derecedir.İlçeye hakim rüzgarın yönü kuzey batıdır.

TOPRAK VE BİTKİ ÖRTÜSÜ : Alacakaya dik meyilde orta derin, erozyonlu bir toprak yapısına sahiptir.Toprak derinliği azdır.Bu nedenle de bitki örtüsü bakımından zayıftır.

Yer yer küçük çaplı koruluklar gözükse de , bunu ilçe yüzölçümü ile kıyasladığımız zaman pek fazla bir yekün tutmadığı görülmektedir.

Bundan başka çay ve dere yataklarının kenarlarında söğüt ve kavaklıklar görülmektedir.

Alacakaya’nın dağ ve tepeleri bahar yağmurlarının yağmasıyla yeşillenen, yaz aylarında da yağmurların kesilmesi ile kuruyan bozkırlarla örtülüdür.

19 ncu yüzyılın başlarında Maden’deki bakır cevherinin odundan elde edilen ısı ile eritilmesi sonucu, yöredeki ormanlar acımasızca tüketilmiştir.

elazig-alacakaya1

EKONOMİ

İlçe Türkiyede hatta Dünyada nadir bulunan yer altı kaynaklarına sahip olmakla beraber ilçede çıkarılan mermer ve krom madenlerinin denetimi ile doğan kamu ve özel kuruluşların varlığından destek kazanmaktadır fakat; kapatılan maden ocakları ve bölgedeki yeraltı rezervelerinin istihdamıyla düzenli bir kontrol mekanizması haline getirilmediğinden bölgenin ekonomik anlamda pekte bir etkinliği yoktur.

NÜFUS

Alacakaya ilçe merkezinin nüfusu 3000 civarındadır.

TARİHİ YERLER

İlçede ‘Murat Hanı’ adını taşıyan tarihi bir yapı bulunmaktadır. Doğal güzelliklere sahip ilçede (Elazığ-Alacakaya karayolu üzerinde Sori mıntıkasında) görülmeye değer bir şelale ile ilçe merkezine 3 Km. Mesafede ‘ Gölalan’ adında bir gölcük mevcuttur.

İlçe , Dicle Kral Kızı Barajının tamamlanmasıyla yaşanmaya ve görülmeye değer bir sayfiye yeri olmaya aday durumdadır.

DEMİR KAPI HANI(Dolek Hanı)

Alacakaya İlçesinde Bulunan Tek Tarihi yapıdır.Bu tarihi yapı Hakkında Fazla Bir Bilgi Mevcut değildir.Yapılan İncelemelerde Tarihi yapının herhangi Bir Kitabesine rastlanılmamasından dolayı  Bu yapı hakkında fazla Bir bilgi kaynağı mevcut değildir.Gerekli Koruma tedbirleri alınmadığından dolayı tarihi eser Define avcıları tarafından izinsiz kazı yapılarak tahrip edilmiştir.D.Bakırda Bulunan anıtlar Yüksek Kurulunun Envanterine Kayıtlı Olduğu Halde Bu güne kadar Tarihi yapı hakkında Herhangi bir Araştırma ve inceleme yapılmamıştır.Yetkililerin biranönce Bu tarihi yapıyı koruma altına almaları ve en kısa sürede restorasyonu yapılarak İlçe Turizimine kazandırılmalıdır.

ŞELALE

Alacakaya /Elazığ Kara Yolu Üzerinde Bulunmaktadır.İlkbahar ve Kış aylarında Suyun Bol olduğu zamanlarda Oldukça Gür ve yoğun akmakdır.

İDARİ YAPISI

Resmi Kurum ve Kuruluşlar

Resmi kurum ve kuruluşların tamamı Site mahallesinde yer almaktadır. Gerek yerleşim yeri gerekse resmi kurum ve kuruluşlar Etibank'ın arazisi üzerinde kurulmuştur.

Kaymakamlık binası Elazığ Caddesinin batısında yer almaktadır. Kaymakamlık binasında Kaymakamlık, Nüfus Müdürlüğü, Özel İdare Müdürlüğü, Vakıf Sekreterliği, il Müdürlüğü, Müftülük, Tapu Sicil Müdürlüğü, TKB Müdürlüğü bulunmaktadır.

Belediye Elazığ Caddesinin doğusunda bulunmaktadır. Belediye bünyesinde 8 memur, 16 geçici işçi, 2adet kadrolu işçi olmak üzere toplam 26 adet personel çalışmaktadır.

PTT Belediye binasına bitişik olup, bünyesinde 8 memur, 3 işçi, çalışmaktadır. İlçe merkezinde 1400 hatlık bir santral kurulmuş olup, telefon şebekesi yeraltına alınmıştır.

Emniyet binası Elazığ Caddesinin batısında yer almakta olup, ilçe merkezinin asayişini sağlamaktadır. Emniyet biriminde 28 memur görev almaktadır.

TEDAŞ binası Belediye Parkına bitişiktir. Bünyesinde 4 memur çalışmaktadır.

Jandarma Karakolu ilçe merkezinin kuzeyinde yer almakta olup, ilçe merkezinin sınırlarının bitimine yakın bir alanda kurulmuştur. Jandarma Karakolunda 124 askerimiz halkın can ve mal güvenliğini sağlamaktadır.

Dikkat edilecek olursa ilçe merkezinde 260 memur görev almaktadır. Memurlar içindeki en yüksek pay güvenlik güçlerine aittir.

elazig-alacakaya2

Eğitim ve Kültürel Alanlar

Şehir içi arazi kullanım durumu incelendiğinde resmi kurumlar çevresinde ticarethaneler, ticarethaneler ile konut alanları arasında ise eğitim ve kültür alanlarını görmek mümkündür. İlçe merkezinde başlıca eğitim ve kültür alanları arasında okullar ve camiler yer almaktadır. (Bkz. Harita:5)

İlçe merkezinde 2 ilköğretim okulu, 1 tanede lise bulunmaktadır. Bu okullar Site mahallesinde yer almaktadır. Guleman mahallesinde 2 yıl öncesine kadar eğitim veren Alacakaya ilkokulu maalesef kapalı durumdadır. (Bkz. Tablo:4.3).

Alacakaya lisesinde toplam 205 öğrenci okumakta olup, bunun 132 sini erkek öğrenciler 73'ünü kız öğrenciler oluşturur. Derslik sayısı 6 olup, 12 öğretmen görev almaktadır. Ayrıca bu okulda 2004–2005 eğitim ve öğretim yılı itibariyle 5 tanede vekil öğretmen görev almaktadır.

Alacakaya İlköğretim okulunda toplam 339 öğrenci okumakta olup bunun 161'ini erkek öğrenciler, 178 tanesini de kız öğrenciler oluşturur. Derslik sayısı 15 olup öğretmen sayısı 12 dir. Derslik başına yaklaşık 12 öğrenci düşmektedir.

Şarkkromları ilköğretim okulu ilçe merkezinde kurulan ilkokuldur. Okulda 299 öğrenci mevcut olup, bunun 151'i erkek, 148'i kız öğrencidir. Derslik sayısı 8 olup. Derslik başına 38 öğrenci düşmektedir. Guleman mahallesinde okulun olmayışı öğrencilerin Site mahallesine gelmesine neden olmaktadır. İlçede kışlar sert geçtiğinden dolayı Guleman mahallesinden Site mahallesine gelen öğrencilerin sıkıntı yaşamasına neden olmaktadır.

Alacakaya ilçe merkezinde 4 tane camii yer almaktadır. Bu camilerden Merkez Site C Camii ve Merkez Eski Camii Site mahallesinde, Guleman Mahalle Camii ve Nergek Camii Guleman Mahallesinde yer

Merkez Eski Camii 1952 yılında kurulmuştur. Bu camii 1996 yılında yıkılıp tekrar yapılmıştır. Merkez Site Camii Yeni Camii Caddesinde yer almakta olup alt katlarında iş yerleri bulunmaktadır.

ULAŞIM

İlçemizi Elazığ’a bağlayan iki kara yolu mevcut olup, bunlardan ilki Maden ilçesi üzerinden bağlantıyı sağlayan 98 km.lik yoldur, diğeri  ise Elazığ- Bingöl karayoluna Gülüşkür  mevkiinden bağlantılı olup 85 km.dir.  Bu yoların tamamı asfalttır. Köylerimizin büyük kısmının yolu asfalt olup bir bölümü ise stabilizedir. (Kayranlı, Bakladamlar, Çanakça, Sularbaşı, Çakmakkaya, Gürçubuk, Halkalı, Esenlik ve Yalnızdamlar Köylerinin yolları asfalt; İncebayır ve Altıoluk Köylerinin yolları stabilizedir. (Bu köylerimizin yolları tonajlı vasıtaların ve ağır iş makinelerinin sürekli çalışmasından dolayı asfalt yapılmamıştır.)

Çataklı köyünün yol yapım çalışmalarına başlanmış, yol düzeltme ve genişletme çalışmaları bitirilmiş olup 2010 yılı içerisinde asfalt kaplaması yapılacaktır.

Tüm köylerine ulaşım sağlanmakta olup, İl merkezi ve yakın ilçelere ve ayrıca Diyarbakır iline gün içinde minübüs seferleri yapılmaktadır. İletişim ise her yerde sağlanmaktadır.

turkyo-nikon8

 

Nikon DSLR D700 Body Dijital SLR Fotoğraf Makinesi

No tags for this post.

Leave a Reply